Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Annotatsiya. Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida nutqiy ma'no hamda kommunikativ funksiyalar overlap hodisasining struktur-sintaktik xususiyatlari qiyosiy va chog‘ishtirma nuqtai nazardan tadqiq etiladi. Tadqiqot overlap hodisasining sintaktik realizatsiyasi, gap qurilishi, struktur modellar hamda grammatik vositalarning kommunikativ vazifalar bilan o‘zaro integratsiyasini aniqlashga qaratilgan. Ingliz va o‘zbek tillarining tipologik tafovutlari overlapning sintaktik shakllanishiga turlicha ta'sir ko‘rsatishi ilmiy jihatdan asoslanadi. Tadqiqot natijasida Structural-Syntactic Overlap Model (SSOM) ishlab chiqilib, overlap hodisasining struktur va kommunikativ komponentlarini yagona konseptual tizim asosida tavsiflovchi mualliflik modeli taklif etiladi. Tadqiqot natijalari qiyosiy va chog‘ishtirma tilshunoslik, sintaksis, funksional grammatika hamda pragmalingvistika yo‘nalishlari uchun nazariy va amaliy ahamiyat kasb etadi.
Kalit so'zlar: Kalit so'zlar: overlap, nutqiy ma'no, kommunikativ funksiya, struktur-sintaktik tahlil, sintaktik model, gap qurilishi, funksional grammatika, ingliz tili, o‘zbek tili, qiyosiy tilshunoslik.
Аннотация. Аннотация. В данной статье изучаются структурно-синтаксические особенности явления перекрытия значений речи и коммуникативных функций в английском и узбекском языках с сравнительной и сравнительной точек зрения. Цель исследования – выявление синтаксической реализации явления перекрытия, построения предложений, структурных моделей и взаимной интеграции грамматических средств с коммуникативными задачами. Научно обоснован тот факт, что типологические различия английского и узбекского языков по-разному влияют на синтаксическое формирование перекрытия. В результате исследования разработана структурно-синтаксическая модель перекрытия (ССМ) и предложена авторская модель, описывающая структурные и коммуникативные компоненты явления перекрытия на основе единой концептуальной системы. Результаты исследования имеют теоретическое и практическое значение для областей сравнительной и межъязыковой лингвистики, синтаксиса, функциональной грамматики и прагматики.
Ключевые слова: Ключевые слова: перекрытие, значение дискурса, коммуникативная функция, структурно-синтаксический анализ, синтаксическая модель, построение предложений, функциональная грамматика, английский язык, узбекский язык, сравнительная лингвистика.
Abstract. Annotation. This article studies the structural-syntactic features of the overlap phenomenon of speech meaning and communicative functions in English and Uzbek from a comparative and comparative perspective. The study is aimed at identifying the syntactic realization of the overlap phenomenon, sentence construction, structural models and mutual integration of grammatical means with communicative tasks. The fact that typological differences of English and Uzbek languages have different effects on the syntactic formation of overlap is scientifically substantiated. As a result of the study, the Structural-Syntactic Overlap Model (SSOM) was developed, and an author's model is proposed that describes the structural and communicative components of the overlap phenomenon on the basis of a single conceptual system. The results of the research are of theoretical and practical importance for the fields of comparative and interlinguistics, syntax, functional grammar, and pragmatics.
Keywords: Keywords: overlap, discourse meaning, communicative function, structural-syntactic analysis, syntactic model, sentence construction, functional grammar, English, Uzbek, comparative linguistics.