Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Mazkur maqolada Alisher Navoiy asarlarida Muzaffar Mirzo obrazining badiiy talqini tarixiy va adabiy manbalar asosida tadqiq etiladi. Xususan, «Sab’ai sayyor», «Saddi Iskandariy», «Munshaot» hamda soqiynomadagi madhiy matnlar tahlil qilinib, ularda Muzaffar Mirzoning nasabiy mansubligi, siyosiy mavqei, axloqiy fazilatlari va ideal hukmdor sifatidagi badiiy qiyofasi yoritiladi. Tadqiqotda Navoiy yaratgan obraz «Boburnoma» va boshqa tarixiy manbalar bilan qiyosiy o‘rganilib, shoirning hukmdorlik haqidagi estetik hamda siyosiy-falsafiy qarashlari ochib beriladi. Maqolada Muzaffar Mirzo timsoli orqali adolat, ma’rifat, muruvvat, odob va sulolaviy vorislik g‘oyalari badiiy ifodalangani ilmiy jihatdan asoslanadi.
Kalit so'zlar: Muzaffar Mirzo, Alisher Navoiy, Temuriylar, Saddi Iskandariy, Sab’ai sayyor, Munshaot, Boburnoma, ideal hukmdor, badiiy talqin, madh.
Аннотация. В данной статье исследуется художественная интерпретация образа Музаффара Мирзы в произведениях Алишера Навои на основе исторических и литературных источников. В частности, анализируются «Сабъаи сайяр», «Садди Искандари», «Муншаот», а также хвалебные тексты в составе саки-наме, в которых раскрываются родословная принадлежность Музаффара Мирзы, его политический статус, нравственные качества и художественный образ идеального правителя. В исследовании образ, созданный Навои, сопоставляется с «Бабур-наме» и другими историческими источниками, что позволяет выявить эстетические и политико-философские взгляды поэта на правительственную деятельность. В статье научно обосновывается, что посредством образа Музаффара Мирзы художественно выражены идеи справедливости, просвещения, милосердия, благонравия и династической преемственности.
Ключевые слова: Музаффар Мирза, Алишер Навои, Тимуриды, «Садди Искандари», «Сабъаи сайяр», «Муншаот», «Бабурнаме», идеальный правитель, художественная интерпретация, мадх.
Abstract. This article examines the literary interpretation of Muzaffar Mirza in the works of Alisher Navoi based on historical and literary sources. It analyzes the panegyric passages found in Sab'ai Sayyor, Saddi Iskandariy, Munshaot, and the Saqinama, revealing the prince's genealogy, political status, moral qualities, and artistic representation as an ideal ruler. The study compares Navoi's portrayal with historical evidence, particularly the Baburnama, in order to clarify the poet's aesthetic, ethical, and political views on kingship. The article demonstrates that Muzaffar Mirza is depicted not merely as a historical prince but as a symbolic embodiment of justice, wisdom, generosity, morality, and dynastic continuity within Navoi's concept of the ideal ruler.
Keywords: Muzaffar Mirza, Alisher Navoi, Timurid dynasty, Saddi Iskandariy, Sab'ai Sayyor, Munshaot, Baburnama, ideal ruler, literary interpretation, panegyric.