Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Annotatsiya: Maqolada boʻlajak oʻqituvchilarning kasbiy identifikatsiyasini rivojlantirishda V.A.Uspenskiy pedagogik merosidan foydalanish imkoniyatlari tadqiq etiladi. Muallif kasbiy identiklikni men qanday oʻqituvchiman degan savolga shaxsning oʻzi beradigan, tajriba va qadriyatlarga asoslangan javob sifatida talqin qiladi hamda uni rolni oʻzlashtirishdan farqlaydi. Tadqiqotda identiklikning besh komponentli tuzilmasi, uning shakllanish bosqichlari va biografik materialning identiklik resursi sifatidagi uch mexanizmi asoslanadi. Shuningdek, taqlid va identifikatsiya oʻrtasidagi farq tahlil qilinib, merosdan foydalanishning besh shakli ishlab chiqiladi. Xulosada tarixiy namuna takrorlash uchun andoza emas, oʻz kasbiy pozitsiyasini aniqlash uchun qiyoslash nuqtasi sifatida xizmat qilishi asoslab beriladi.
Kalit so'zlar: Kalit soʻzlar: kasbiy identiklik, identifikatsiya, pedagogik meros, Viktor Uspenskiy, narrativ identiklik, amaliyot hamjamiyati, kasbiy pozitsiya, taqlid va identifikatsiya, refleksiya, oliy pedagogik ta’lim.
Аннотация. Аннотация: В статье исследуются возможности использования педагогического наследия В.А. Успенского в развитии профессиональной идентификации будущих учителей. Автор интерпретирует профессиональную идентичность как собственный ответ личности на вопрос «какой я учитель», опирающийся на опыт и ценности, и отграничивает её от освоения роли. Обосновываются пятикомпонентная структура идентичности, этапы её становления и три механизма действия биографического материала как ресурса идентичности. Анализируется различие между подражанием и идентификацией, разрабатываются пять форм работы с наследием. В заключении обосновывается, что исторический пример служит не образцом для копирования, а точкой сравнения для определения собственной профессиональной позиции.
Ключевые слова: Ключевые слова: профессиональная идентичность, идентификация, педагогическое наследие, Виктор Успенский, нарративная идентичность, сообщество практики, профессиональная позиция, подражание и идентификация, рефлексия, высшее педагогическое образование.
Abstract. Abstract: The article examines the possibilities of using V.A. Uspensky’s pedagogical heritage in developing the professional identification of future teachers. The author interprets professional identity as a person’s own answer to the question «what kind of teacher am I», grounded in experience and values, and distinguishes it from the mastery of a role. A five-component structure of identity, the stages of its formation, and three mechanisms by which biographical material works as an identity resource are substantiated. The difference between imitation and identification is analysed, and five forms of working with the heritage are elaborated. In conclusion, it is substantiated that a historical example serves not as a template for copying but as a point of comparison for defining one’s own professional position.
Keywords: Keywords: professional identity, identification, pedagogical heritage, Viktor Uspensky, narrative identity, community of practice, professional position, imitation and identification, reflection, higher pedagogical education.