Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Maqolada Euphorbia rigida oʻsimligidan ajratib olingan va shartli ravishda GL25 deb nomlangan 1-O- galloyl-6-bisgalloyl-2,4-valoneoyl-β-D-glucose polifenol birikmasining kalamush bosh miyasi sinaptosomalarida hujayra ichki Ca²⁺ gomeostaziga taʼsiri tahlil qilindi. Sinaptosomalar differensial sentrifugalash usulida ajratildi, sitozolik Ca²⁺ dinamikasi esa Fluo-4 AM fluorescent zondi yordamida qayd etildi. GL25 ning 10–100 μM konsentratsiyalari fluorescent intensivlikni konsentratsiyaga bogʻliq ravishda kamaytirgani aniqlandi. L-tipli Ca²⁺ kanallari blokatorlari nifedipin va sinnarizin (0,01 μM) alohida qoʻllanganda ham sinaptosomal Ca²⁺ miqdori sezilarli pasaydi. Biroq blokatorlar fonida GL25 qoʻshilganda fluorescent intensivlikning ortishi kuzatildi. Ushbu natija GL25 va L-tipli kanallar blokatorlari oʻrtasida digidropiridin-sezgir Ca²⁺ kanallarining funksional boshqaruv uchastkalari darajasida oʻzaro taʼsir mavjud boʻlishi mumkinligini koʻrsatadi. Natijalar GL25 ning presinaptik Ca²⁺ signalizatsiyasini modulyatsiya qiluvchi biologik faol birikma sifatidagi xususiyatlarini yoritadi.
Kalit so'zlar: GL25, polifenol, sinaptosoma, Ca²⁺ gomeostazi, Fluo-4 AM, nifedipin, sinnarizin, L-tipli kalsiy kanali.
Аннотация. В статье проанализировано влияние полифенольного соединения 1-O-galloyl-6-bisgalloyl-2,4-valoneoyl-β- D-glucose, выделенного из растения Euphorbia rigida и условно обозначенного как GL25, на внутриклеточный гомеостаз Ca²⁺ в синаптосомах головного мозга крыс. Синаптосомы выделяли методом дифференциального центрифугирования, а динамику цитозольного Ca²⁺ регистрировали с использованием флуоресцентного зонда Fluo-4 AM. GL25 в концентрациях 10–100 мкМ вызывал концентрационно-зависимое снижение интенсивности флуоресценции. Блокаторы L-типа Ca²⁺- каналов нифедипин и циннаризин (0,01 мкМ) также снижали уровень внутрисинаптосомального Ca²⁺. При добавлении GL25 на фоне блокаторов наблюдалось повышение флуоресцентной интенсивности. Полученные данные указывают на возможное функциональное взаимодействие GL25 с дигидропиридин-чувствительными участками регуляции L-типа Ca²⁺- каналов и подтверждают способность полифенола модулировать пресинаптическую кальциевую сигнализацию.
Ключевые слова: GL25, полифенол, синаптосома, Ca²⁺-гомеостаз, Fluo-4 AM, нифедипин, циннаризин, L-тип кальциевых каналов.
Abstract. This study analyzed the effect of the polyphenolic compound 1-O-galloyl-6-bisgalloyl-2,4-valoneoyl-β-D-glucose, isolated from Euphorbia rigida and designated GL25, on intracellular Ca²⁺ homeostasis in rat brain synaptosomes. Synaptosomes were isolated by differential centrifugation, while cytosolic Ca²⁺ dynamics were monitored using the fluorescent probe Fluo-4 AM. GL25 at 10–100 μM produced a concentration-dependent decrease in fluorescence intensity. The L-type Ca²⁺ channel blockers --- 482 --- nifedipine and cinnarizine (0.01 μM) also significantly reduced synaptosomal Ca²⁺ levels when applied separately. In contrast, addition of GL25 in the presence of these blockers increased fluorescence intensity. This response may indicate a functional interaction between GL25 and regulatory sites associated with dihydropyridine-sensitive Ca²⁺ channels. The findings characterize GL25 as a biologically active modulator of presynaptic Ca²⁺ signaling and provide an experimental basis for further studies of its neuroprotective potential.
Keywords: GL25, polyphenol, synaptosome, Ca²⁺ homeostasis, Fluo-4 AM, nifedipine, cinnarizine, L-type calcium channel.