Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Ushbu maqolada Markaziy Osiyoning toʻrt davlatiga (Oʻzbekiston, Qozogʻiston, Qirgʻiziston va Tojikiston) yumshoq bugʻdoy navlarining fiziologik va morfologik xususiyatlari (barg sathi, transpiratsiya jadalligi, xlorofill miqdori, bargning umumiy suv miqdori va suv saqlash qobiliyati) oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlik tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari barg sathining kengayishi transpiratsiya intensivligi va xlorofill toʻplanishiga ijobiy taʼsir etishini, qurgʻoqchilik sharoitida esa bargning suv saqlash xususiyati oʻsimlik barqarorligini taʼminlovchi asosiy omil ekanini koʻrsatdi.
Kalit so'zlar: yumshoq bugʻdoy, barg sathi, transpiratsiya, xlorofill, SPAD, suv saqlash xususiyati, fiziologik koʻrsatkichlar.
Аннотация. В данной статье проанализирована взаимосвязь между физиологическими и морфологическими параметрами (площадь листа, интенсивность транспирации, содержание хлорофилла, общее оводнение и водоудерживающая способность) сортов мягкой пшеницы четырех стран Центральной Азии (Узбекистан, Казахстан, Кыргызстан и Таджикистан). Результаты показали, что увеличение площади листа положительно влияет на транспирацию и накопление хлорофилла, а в условиях засухи ключевым фактором выживаемости растений является их водоудерживающая способность.
Ключевые слова: мягкая пшеница, площадь листа, транспирация, хлорофилл, SPAD, водоудерживающая способность, физиологические показатели.
Abstract. This article analyzes the relationship between the physiological and morphological parameters (leaf area, transpiration rate, chlorophyll content, total water content, and water-holding capacity) of soft wheat varieties from four Central Asian countries (Uzbekistan, Kazakhstan, Kyrgyzstan, and Tajikistan). The results revealed that an increased leaf area positively enhances transpiration intensity and chlorophyll accumulation. However, under drought conditions, the leaf water-holding capacity serves as the primary mechanism for plant survival.
Keywords: soft wheat, leaf area, transpiration, chlorophyll, SPAD, water-holding capacity, physiological traits.