Namangan davlat universiteti

Ilmiy axborotnomasi

Chop etilgan: 30 Sep 2026 | Maqola Ochiq kirish

GEOGRAFIYA FANIDAN DIDAKTIK TA’MINOTNING PEDAGOGIK MOHIYATI VA TARKIBIY-FUNKSIONAL KOMPONENTLARI

Ismatov J.A., Qoraqalpoq davlat universiteti mustaqil izlanuvchisi, Ichki ishlar vazirligi ixtisoslashtirilgan maktab-internati geografiya fani oʻqituvchisi, geografiya fanlari boʻyicha falsafa doktori (PhD)
O'zbekcha

GEOGRAFIYA FANIDAN DIDAKTIK TA’MINOTNING PEDAGOGIK MOHIYATI VA TARKIBIY-FUNKSIONAL KOMPONENTLARI

Annotatsiya. Maqolada geografiya fanidan didaktik ta’minotning pedagogik mohiyati, tarkibiy-funksional komponentlari va ularning oʻzaro bogʻliqligi tahlil qilinadi. Ilmiy-metodik manbalar hamda an’anaviy va zamonaviy ta’lim vositalarini qiyosiy oʻrganish asosida didaktik ta’minotning me’yoriy-metodik, oʻquv-mazmuniy, koʻrgazmali-kartografik, texnik-raqamli, amaliy-tadqiqot va diagnostik-baholash komponentlari tizimlashtiriladi. Raqamli xaritalar, GIS, masofadan zondlash materiallari va sun’iy intellekt vositalarining didaktik imkoniyatlari yoritiladi. Didaktik ta’minotning tarkibiy birliklari va funksiyalarini farqlashga asoslangan yondashuv taklif etilib, komponentlar oʻrtasidagi funksional bogʻliqlik geografiya darsi misolida asoslanadi.

Kalit so'zlar: didaktik ta’minot, geografiya ta’limi, me’yoriy-metodik komponent, oʻquv-mazmuniy komponent, koʻrgazmali- kartografik komponent, texnik-raqamli komponent, diagnostik-baholash komponenti, qayta aloqa, geografik fikrlash, sun’iy intellekt.

Русский

ПЕДАГОГИЧЕСКАЯ СУЩНОСТЬ И СТРУКТУРНО-ФУНКЦИОНАЛЬНЫЕ КОМПОНЕНТЫ ДИДАКТИЧЕСКОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ОБУЧЕНИЯ ГЕОГРАФИИ

Аннотация. В статье анализируются педагогическая сущность дидактического обеспечения обучения географии, его структурно-функциональные компоненты и их взаимосвязь. На основе сравнительного изучения научно-методических источников, а также традиционных и современных средств обучения систематизированы нормативно-методический, учебно-содержательный, наглядно-картографический, технико-цифровой, практико-исследовательский и диагностико- оценочный компоненты дидактического обеспечения. Рассматриваются дидактические возможности цифровых карт, геоинформационных систем (ГИС), материалов дистанционного зондирования и инструментов искусственного интеллекта. Предлагается подход, основанный на разграничении структурных элементов дидактического обеспечения и их функций, а функциональная взаимосвязь компонентов обосновывается на примере урока географии.

Ключевые слова: дидактическое обеспечение, географическое образование, нормативно-методический компонент, учебно-содержательный компонент, наглядно-картографический компонент, технико-цифровой компонент, диагностико-оценочный компонент, обратная связь, географическое мышление, искусственный интеллект.

English

PEDAGOGICAL NATURE AND STRUCTURAL-FUNCTIONAL COMPONENTS OF DIDACTIC SUPPORT IN GEOGRAPHY EDUCATION

Abstract. This article examines the pedagogical nature of didactic support in geography education, its structural and functional components, and their interrelationships. Based on a comparative analysis of scientific and methodological literature and traditional and contemporary teaching resources, six components of didactic support are systematized: regulatory and methodological, instructional content, visual and cartographic, technological and digital, practical and research-oriented, and diagnostic and assessment. The didactic potential of digital maps, geographic information systems (GIS), remote sensing data, and artificial intelligence tools is explored. An approach that distinguishes the structural elements of didactic support from their functions is proposed, and the functional interrelationships among these components are illustrated and substantiated through an example from a geography lesson.

Keywords: didactic support, geography education, regulatory and methodological component, instructional content component, visual and cartographic component, technological and digital component, diagnostic and assessment component, feedback, geographical thinking, artificial intelligence.

Fayllar

geografiya-fanidan-didaktik-taminotning-pedagogik-mohiyati.pdf Yuklab olish

Mobil qurilmada PDF-ni ko'rish uchun ochib oling.

PDF-ni ochish
Ma'lumotlar
Yo'nalish 13.00.00-Pedagogika fanlari
Jurnal 2026-9-son (sentabr)
Chop etilgan 30 Sep 2026
Tashkilot Qoraqalpoq davlat universiteti
ID 22469-1792609859
Ushbu havola Crossref va ilmiy iqtiboslar uchun rasmiy landing page havolasi hisoblanadi.