Namangan davlat universiteti
Annotatsiya. Ushbu ishda gravitatsiyaning Yukava tipida skrinlangan elektr potensiali bilan hosil qilingan nochiziqli elektromagnit maydonga bogʻlanishi natijasida yuzaga keladigan statik, sferik-simmetrik Eynshteyn–Nochiziqli Maksvell–Yukava --- 125 --- (ENLMY) qora oʻrasi oʻrganiladi. Metrikaviy funksiya f(r) ni bevosita maydon tenglamalaridan qayta chiqarib, eksponensial integral hadi uchun avval eʼlon qilingan yechimdan farq qiluvchi ishorani oldik, hamda shu koʻrinishni Reissner–Nordström va Shvarsshild chegaralarida tekshirdik. Shu metrika asosida neytral test-zarrachalarning gorizont tuzilishi va effektiv potensiali tahlil qilindi. Butun tahlil davomida zaryad parametri Q va Yukava skrining parametri α bir-biriga qarama-qarshi yoʻnalishda taʼsir qiladi: Q ning ortishi tashqi gorizontni kichraytiradi va effektiv-potensial toʻsigʻini koʻtaradi, α ning ortishi esa gorizontni tashqariga suradi va toʻsiqni yana Shvarsshild profiliga qarab pasaytiradi, Q→0 da esa Shvarsshild qiymatlari aniq tiklanadi. Ushbu ishora, shuningdek, gorizont tartibida α boʻyicha soxta teskarilanishni va katta radiusda effektiv potensialning Shvarsshild egri chizigʻidan pastga soxta tushishini ham yoʻqotadi — ikkalasi ham avval eʼlon qilingan ishoraning artefakti edi.
Kalit so'zlar: Eynshteyn–nochiziqli Maksvell–Yukava qora oʻrasi; gorizont tuzilishi; effektiv potensial; modifikatsiyalangan gravitatsiya.
Аннотация. Изучается статическая, сферически-симметричная чёрная дыра Эйнштейна–нелинейного Максвелла– Юкавы (ENLMY), получаемая при связи гравитации с нелинейным электромагнитным полем, источником которого является экранированный по Юкаве электрический потенциал. Повторно выводя метрическую функцию f(r) непосредственно из уравнений поля, мы получаем для члена с экспоненциальным интегралом знак, отличающийся от ранее опубликованного решения, и проверяем эту форму по пределам Райсснера–Нордстрёма и Шварцшильда. С помощью этой метрики мы анализируем структуру горизонтов и эффективный потенциал нейтральных пробных частиц. Заряд Q и параметр юкавского экранирования α действуют противоположно: увеличение Q уменьшает внешний горизонт и повышает барьер эффективного потенциала, тогда как увеличение α смещает горизонт наружу и понижает барьер обратно к профилю Шварцшильда, причём значения Шварцшильда точно восстанавливаются при Q→0. Этот знак также устраняет ложный разворот в порядке горизонтов по α и ложное проваливание эффективного потенциала ниже кривой Шварцшильда при большом радиусе, оба являющиеся артефактами ранее опубликованного знака.
Ключевые слова: чёрная дыра Эйнштейна–нелинейного Максвелла–Юкавы; структура горизонтов; эффективный потенциал; модифицированная гравитация.
Abstract. We study the static, spherically symmetric Einstein–Nonlinear Maxwell–Yukawa (ENLMY) black hole, obtained by coupling gravity to a nonlinear electromagnetic field sourced by a Yukawa-screened electric potential. Re-deriving the metric function f(r) directly from the field equations, we obtain a sign for the exponential-integral term that differs from the previously reported solution, and verify this form against the Reissner–Nordström and Schwarzschild limits. Using this metric, we examine the horizon structure and the effective potential of neutral test particles. Throughout, the charge parameter Q and the Yukawa screening parameter α act in opposite directions: increasing Q shrinks the outer horizon and raises the effective-potential barrier, while increasing α pushes the horizon outward and lowers the barrier back toward the Schwarzschild profile, with the Schwarzschild values exactly recovered as Q→0. This sign also removes a spurious reversal in the horizon ordering with α and a spurious dip of the effective potential below the Schwarzschild curve at large radius, both artifacts of the previously reported sign.
Keywords: Einstein–nonlinear Maxwell–Yukawa black hole; horizon structure; effective potential; modified gravity.