Namangan davlat universiteti

Ilmiy axborotnomasi

Chop etilgan: 15 Aug 2026 | Maqola Ochiq kirish

BIR TUR “DIFFERENSIAL KVADRATURA” FORMULALARINING QIYOSIY TAHLILI TO‘G‘RISIDA

Djuraqulov Raxmatjon, Andijon qishloq xo‘jaligi va agrotexnologiyalar instituti
Umarov Raxmatilla Akramovich, Andijon qishloq xo‘jaligi va agrotexnologiyalar instituti
O'zbekcha

BIR TUR “DIFFERENSIAL KVADRATURA” FORMULALARINING QIYOSIY TAHLILI TO‘G‘RISIDA

Annotatsiya. Ushbu maqolada aniq integrallarni taqribiy hisoblashda qo‘llaniladigan kvadratura formulalarining ayrim turlari o‘zaro qiyosiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotning asosiy maqsadi “differensial” kvadratura formulalari deb ataluvchi formulalar bilan Teylor–Makloren qatorlari asosida hosil qilingan taqribiy formulalar o‘rtasidagi bog‘liqlikni aniqlashdan iborat. Mualliflar hisoblash matematikasining muhim yo‘nalishlaridan biri bo‘lgan aniq integrallarni taqribiy hisoblash masalasini nazariy va amaliy jihatdan yoritib, ushbu formulalarning tuzilishi hamda hosil qilinish mexanizmlarini o‘rganadilar. Mazkur tadqiqot kvadratura formulalarining algebraik xossalarini chuqurroq anglashga xizmat qiladi.

Kalit so'zlar: Kvadratura formulasi, chap bir nuxtali formular, o‘ng bir nuxtali formula, aniq integral, Teylor formulasi, Makloren formulasi

Русский

О СРАВНИТЕЛЬНОМ АНАЛИЗЕ ОДНОГО ТИПА «ДИФФЕРЕНЦИАЛЬНЫХ КВАДРАТУРНЫХ» ФОРМУЛ

Аннотация. В данной статье проводится сравнительный анализ некоторых типов квадратурных формул, используемых при приближенном вычислении определенных интегралов. Основная цель исследования – определить связь между так называемыми «дифференциальными» квадратурными формулами и приближенными формулами, созданными на основе рядов Тейлора-Маклорена. Авторы освещают с теоретической и практической точки зрения проблему приближенного вычисления определенных интегралов, являющуюся одной из важных областей вычислительной математики, а также изучают структуру и механизмы образования этих формул. Данное исследование служит углублению понимания алгебраических свойств квадратурных формул.

Ключевые слова: Квадратурная формула, левая одноточечная формула, правая одноточечная формула, точный интеграл, формула Тейлора, формула Маклорена.

English

ON A COMPARATIVE ANALYSIS OF A TYPE OF "DIFFERENTIAL QUADRATURE" FORMULAS

Abstract. This article provides a comparative analysis of some types of quadrature formulas used in the approximate calculation of definite integrals. The main goal of the study is to determine the relationship between the so-called “differential” quadrature formulas and approximate formulas created on the basis of Taylor-Maclaurin series. The authors cover from a theoretical and practical point of view the problem of approximate calculation of definite integrals, which is one of the important areas of computational mathematics, and also study the structure and mechanisms of formation of these formulas. This study serves to deepen the understanding of the algebraic properties of quadrature formulas.

Keywords: Quadrature formula, left one-point formula, right one-point formula, definite integral, Taylor formula, Maclaurin formula

Fayllar

bir-tur-differensial-kvadratura-formulalarining-qiyosiy-ta.pdf Yuklab olish

Mobil qurilmada PDF-ni ko'rish uchun ochib oling.

PDF-ni ochish
Ma'lumotlar
Yo'nalish 01.00.00-Fizika-matematika
Jurnal 2026-8-son (avgust)
Chop etilgan 15 Aug 2026
Tashkilot Andijon qishloq xо‘jaligi va agrotexnologiyalar instituti
ID 48288-1786781616
Ushbu havola Crossref va ilmiy iqtiboslar uchun rasmiy landing page havolasi hisoblanadi.
Ilmiy ID-lar